Restrukturyzacja kredytu bankowego a prawo restrukturyzacyjne

Problemy finansowe dotykają zarówno firmy, jak i osoby fizyczne. W wielu przypadkach problemy finansowe oznaczają konieczność rozpoczęcia restrukturyzacji kredytów. Potoczne skojarzenie określenia „restrukturyzacja” odnosi się na ogół do procedur określonych w ustawie Prawo Restrukturyzacyjne (tj. Dz.U. z 2020 r. poz. 814).

Należy jednak mieć na uwadze, że restrukturyzacja to także inne działania podejmowane w celu poprawienia płynności finansowej. Nie zawsze wymagające wszczynania postępowania sądowego. 

Restrukturyzacja produktów bankowych

Większość banków w swojej strukturze organizacyjnej ma wydzielone Departamenty czy też wydziały/komórki organizacyjne zajmujące się restrukturyzacją kredytów. Często komórki te połączone są z departamentami/wydziałami windykacji. Nie zawsze jednak restrukturyzacja kredytu musi prowadzić do windykacji. Można  nawet stwierdzić, że podjęcie w porę procesu restrukturyzacji może pomóc w uniknięciu  windykacji.

Przede wszystkim warto pamiętać, że nawet jeśli Kredytobiorca popada w problemy finansowe, to banki w pierwszej kolejności  zainteresowane są spłatą kredytu przez Kredytobiorcę. Nie są natomiast zainteresowane prowadzeniem długotrwałej i nie zawsze skutecznej windykacji. Stąd w większości banków komórki odpowiedzialne za restrukturyzację kredytów wykazują dużą elastyczność. Często starają się znaleźć rozwiązanie problemów, które z jednej strony zabezpieczy interes banku, ale jednocześnie pomoże Klientowi w wywiązaniu się z zaciągniętych zobowiązań.

W naszej bieżącej praktyce spotykamy się z różnymi sytuacjami. Czasami klient, zgłaszając się do banku z prośbą o podjęcie rozmów o restrukturyzacji zadłużenia, jest odsyłany., otrzymując informację, że dopóki spłaca kredyt, nie ma podstaw do restrukturyzacji, i dopiero kiedy będzie zalegał z kilkoma ratami, bank podejmie rozmowy. Są to jednak sytuacje rzadkie. Wynikają raczej z niekompetencji pracowników niż ze świadomej polityki banku.

Zobacz artykuł: Jak rozmawiać z Bankiem, kiedy raty kredytu rosną…

Jak rozmawiać z bankiem o restrukturyzacji kredytu?

Klient zgłaszający się do Banku z wnioskiem o restrukturyzację posiadanych kredytów powinien przygotować się do rozmowy. Oczekiwania każdego banku mogą się różnić w szczegółach. Niezależnie od banku, przygotowując się do rozmów, warto zastanowić się nad odpowiedziami na pytania, które najprawdopodobniej padną podczas spotkania.

Z jakiego powodu Klient ma problemy finansowe?

Warto przygotować się już do pierwszego spotkania w Banku i spróbować odpowiedzieć na pytania:

  • Czy problemy wynikają z niewłaściwego zarządzania, błędnych decyzji biznesowych czy też z przyczyn niezależnych od Klienta?
  • Czy kłopoty mają charakter jednorazowy, krótkotrwały, czy też będą trwały dłużej?

Czy zaistniałym problemom finansowym można przeciwdziałać?

  • Co jest niezbędne, aby przezwyciężyć problemy?
  • Czy zmiana obciążeń kredytowych pozwoli na poprawienie płynności firmy? Czy umożliwi podjęcie dodatkowych działań naprawczych?
  • Czy poprawa kondycji firmy zostanie osiągnięta dzięki zmniejszeniu bieżących obciążeń? Czy wymagane są też inne działania?
  • Czy klient dysponuje potencjałem, wiedzą, aby takie działania podjąć

Jakie działania zamierza podjąć Klient w najbliższym czasie?

  • Czy Klient ma wizję tego, co zamierza robić w zaistniałej sytuacji?
  • Czy planowane działania są realne i adekwatne do zaistniałej sytuacji?

Jak podejmowane działania w połączeniu ze zmianą obciążeń kredytowych przełożą się na zmianę osiąganych przez firmę wyników finansowych?

Czy podejmowane działania przyczynią się do poprawy sytuacji finansowej przedsiębiorstwa? Jeśli tak, to jak w najbliższych czasach kształtować się będą przychody ze sprzedaży, koszty stałe, amortyzacja czy zmiany w kapitale obrotowym? 

Idąc do banku, warto przygotowując różne warianty prognoz finansowych. W przypadku podmiotów prowadzących pełną sprawozdawczość bilansu i rachunku zysków i strat. W przypadku książki przychodów i rozchodów – zestawienie  podstawowych danych finansowych prognozowane w kolejnych latach.

Czy i jak zmienią się dotychczasowe zabezpieczenia kredytu?

Warto pamiętać, że bank zgodzi się na restrukturyzację kredytu, o ile uzna, że proponowane przez Klienta działania nie wpłyną na pogorszenie sytuacji banku. Zmiana formuły spłaty kredytu (obniżenie rat kapitałowych czy przesunięcie ich w czasie) powinna mieć odzwierciedlenie w uzyskiwanych przez firmę wynikach finansowych. Docelowo powinna dawać gwarancję spłaty zadłużenia.

Plan przygotowany przez firmę, wizja wyjścia z zaistniałej sytuacji finansowej powinna być spójna i realna.

Rozmawiaj z bankiem o restrukturyzacji zadłużenia

Mając jednak wizję rozwoju firmy, czy też wizję jej przetrwania na rynku trudnego okresu warto zwrócić się do Banku o wsparcie. Odpowiednie przygotowanie do rozmów z bankiem to niezbędny warunek, aby rozmowy zakończyły się sukcesem.

W porę podjęte rozmowy o restrukturyzacji zadłużenia mogą znacząco pomóc w utrzymaniu się na rynku, czy wręcz nabrania wiatru w żagle pomimo trudnej sytuacji gospodarczej.

Przeczytaj inne nasze artykuły:

Przeczytaj także:

dr Adam Piotr Chociej


Doktor nauk prawnych, mediator stały przy Sądzie Okręgowym w Warszawie i Białymstoku, autor publikacji m.in. z zakresu finansów publicznych, rynków finansowych i funduszy strukturalnych UE.